Thảo luận: Lý do vì sao bạn phải sử dụng win bản quyền?

Bỏ tiền mua Win bản quyền vẫn còn là một chuyện được nhắc tới nhiều không chỉ ở Việt Nam mà còn trên toàn thế giới. Việc xài win lậu  không chỉ đang phạm luật mà bạn còn có thể gặp những rắc rối vì nguy cơ lây nhiễm malware rất cao, bản thân phần mềm đó thì bị thiếu những chức năng cơ bản, không được update kịp thời, rồi gặp lỗi thì chẳng ai hỗ trợ.


Phạm luật


Đây là cái hại đầu tiên. Việt Nam chúng ta có đầy đủ luật bảo vệ sở hữu trí tuệ từ năm 2005 và trong thời gian gần đây nó liên tục được điều chỉnh, mở rộng để đảm bảo quyền lợi cho người sáng tạo ra sản phẩm trí tuệ. Trong khuôn khổ bài viết này chúng ta chỉ nói về phần mềm, và phần mềm cũng nằm trong diện được pháp luật bảo vệ. Luật cấm mọi biện pháp sao chép, sử dụng trái phép các phần mềm, mở khóa phần mềm khi chưa có sự cho phép của chủ sở hữu trí tuệ. Đây là hành động mà chúng ta hay gọi là c-r-a-c-k hay bẻ khóa, bình dân hơn thì gọi là xài lậu, xài chùa
Vậy người vi phạm sẽ bị phạt như thế nào? Tùy theo mức độ nặng nhẹ mà cá nhân bạn có thể bị phạt hành chính, tức là bị phạt tiền. Ở Việt Nam chưa tìm được vụ cụ thể nào phạt cá nhân, nhưng phạt công ty thì đã có và tổng số tiền phạt hành chính liên quan tới phần mềm năm 2,52 tỷ đồng trong năm 2015 .Đã có vụ cá nhân xài phần mềm lậu cho việc của công ty, và công ty cũng bị nộp phạt.

Trên thực tế, năm 2013 Microsoft từng kiện một doanh nghiệp Việt Nam vì xài lậu phần mềm trên 69 máy tính với trị giá khoản 1 tỷ đồng, và họ bị buộc phải bồi thường số tiền này. Lâu lâu họ cũng có những đợt kiểm tra bất ngờ phối hợp cùng các cơ quan chức năng để xử lý các vụ việc tương tự. Ngoài Microsoft thì Adobe và Autodesk cũng là một cái tên thường được nghe nói tới trong cuộc chiến chống phần mềm lậu vì phần mềm chuyên dụng của họ đang giúp các công ty kiếm được rất nhiều tiền trong khi họ lại chẳng thu được gì cho phát minh của mình.


Malware gây nhiễm

Rất nhiều vụ việc malware tấn công bắt nguồn từ công cụ bẻ khóa phần mềm hoặc các ứng dụng tạo serial number, dân tình gọi quen là keygen. Khi bạn mới download hay kiếm được keygen, bạn rất háo hức để bẻ khóa ngay phần mềm đang cần xài, thế nên bạn có thể sẽ bỏ qua những bước cẩn thận bình thường và bị malware nhúng trong các ứng dụng này tấn công. Keygen của các nhóm hacker nổi tiếng cũng thường bị chế lại để chèn mã độc và tấn công máy tính của người dùng.

Ví dụ, trong năm 2016 có vụ trojan Gatak và Stegoloader bị lây nhiễm thông qua các keygen phát tán trên mạng. Đây là những phần mềm mã độc được xài để đột nhập đánh cắp thông tin và mở cửa để cài thêm các phần mềm mã độc khác sau khi lây nhiễm. 
Mà khi đã lây nhiễm malware rồi thì như anh em đã biết, chúng ta có thể bị rất nhiều thứ:

  • Trộm cắp thông tin cá nhân, thẻ tín dụng, số chứng minh thư, tài khoản ngân hàng...
  • Hiệu năng máy tính bị ảnh hưởng nghiêm trọng
  • File quan trọng của bạn có thể bị đánh cắp, bị xóa, bị làm hỏng
  • File có thể bị mã hóa và đòi tiền chuộc thì mới cho xài (ransomware)
  • Lây tiếp malware cho người khác

 

Không đủ chức năng và vá lỗi kịp thời
Hầu hết các phần mềm bẻ khóa hiện nay đều không có chức năng cập nhật lên bản mới vì lên mới thì phải bé khóa lại hoặc không có cách bẻ khóa, vậy nên chúng ta phải sống chung với phiên bản cũ. Mà phiên bản cũ thì bị thiếu tính năng, nghiêm trọng hơn là không được vá lỗi bảo mật kịp thời khiến máy tính dễ bị tấn công từ bên ngoài thông qua những lổ hổng mà đáng ra đã được khắc phục nếu máy có bản quyền đầy đủ.

Đây cũng là những thứ bất tiện và ảnh hưởng nhiều nhất khi xài win lậu chứ không phải là những ràng buộc pháp lý ở trên. Ví dụ, Microsoft Office. Nếu xài bản bẻ khóa, mỗi khi Microsoft có cập nhật tính năng mới là anh em lại phải lóc cóc đi lên mạng kiếm c-r-a-c-k, rồi lọ mọ làm theo hướng dẫn để phá mã bảo vệ thì mới xài được. Đó là chưa kể ngay khi có update thì c-r-a-c-k chưa có nên phải đợi một thời gian. Trong khi đó nếu xài bản quyền thì anh em chỉ việc bấm nút Update là mọi thứ mới sẽ xuất hiện ngay. Trải nghiệm này rõ ràng là sướng và tiện hơn nhiều.


Không có tiền thì sao?
Chúng ta thường lấy việc không đủ tiền để sử dụng win lậu, đó là chuyện rất phổ biến không chỉ tại Việt Nam mà còn có thể bắt gặp khá nhiều ở các quốc gia khác. Nhưng không phải vì chuyện đó phổ biến mà chúng ta cho là hiển nhiên và vô tư làm theo. Chúng ta cần nhận thức được rằng việc chúng ta đang làm là sai cả về lý lẫn luật, và ngay khi có thể, hãy chấp nhận bỏ tiền ra mua bản quyền phần mềm thay vì đi bẻ khóa.

Kể từ khi bắt đầu xài máy tính đi làm thì cố gắng mua bản quyền hết cho những thứ mình sử dụng. Tóm lại, hãy cố gắng mua bản quyền phần mềm ngay khi có thể!

Rio Kyu

Tin gần đây